Z cukrzycą w czasach zarazy

Kiedy zdiagnozowano pierwsze przypadki koronawirusa
SARS-CoV-2 w Wuhan, nikt nie spodziewał się, że w zaledwie kilka tygodni nowa mutacja wirusa ogarnie cały świat i zmusi rządy do podjęcia wyjątkowych środków. Jak w tej sytuacji powinien się zachować diabetyk?

Przede wszystkim powinien, jak każdy, zachować spokój. Panika nigdy nie była dobrym doradcą. Wbrew obiegowej opinii osoby chore na cukrzycę nie są bardziej narażone na zarażenie niż osoby zdrowe. Problemem jest natomiast rozwój ciężkich powikłań, które jak zaobserwowano w Chinach, występują u diabetyków częściej niż u osób zdrowych. Każde kolejne schorzenie towarzyszące cukrzycy takie jak np. choroby serca zwiększa to ryzyko – im więcej schorzeń, tym ryzyko rozwoju ciężkich powikłań jest większe. Dlatego w przypadku osób z cukrzycą tak ważne jest niedopuszczenie do zakażania. We Włoszech dzieci z cukrzycą typu 1 otrzymały bezwzględny zakaz wychodzenia z domów i kontaktów z osobami trzecimi.

3d render of bacteria or virus cell

Jak się chronić?
Wirusem Covid-19 można się zarazić przez ślinę, kropelki unoszące w powietrzu w wyniku kaszlu, kichania, wydmuchiwania nosa, a nawet głośnego mówienia. Żywotność wirusa w powietrzu wynosi 3 godziny, ale dłużej może się on utrzymywać na powierzchni różnych przedmiotów, w zależności od materiału, z którego są one wykoane. Najdłużej, bo aż 3 dni wirus Covid -19, utrzymuje się na plastiku i stali nierdzewnej, na tekturze może się utrzymać do doby. Jednak nie należy wpadać w panikę, bo to, że wirus utrzymuje się tak długo nie znaczy, że jest zakaźny – na razie nie przeprowadzono odpowiednich badań.
Zdaniem diabetologa, dr n. med. Violetty Szostek-Gaweł oprócz standardowych zalecanych form ochrony (mycie rąk, unikanie skupisk ludzi, zachowanie odległości 1,5 m od innych, dezynfekcja telefonów komórkowych) diabetycy powinni zadbać o prawidłowy poziom cukru. Co w tej szczególnej sytuacji, gdy zmuszeni jesteśmy do siedzenia w domu może wymagać jeszcze więcej wysiłku. Dlaczego tak ważne są stabilne glikemie? Długo utrzymujące się na wysokim poziomie lub „skaczące” cukry prawdopodobnie spowodują obniżenie odporności diabetyka.
Światowa Organizacja Zdrowia (World Health Organization, WHO) oraz Polskie Towarzystwo Diabetologiczne nie zaleca używania maseczek przez osoby zdrowe. Maseczki powinny nosić osoby chore i opiekujące się zarażonymi.
Polskie Towarzystwo Diabetologiczne podaje listę rzeczy, które powinien wokół siebie zgromadzić diabetyk (patrz: ramka). Zachęca również do rozmowy z członkiem zespołu terapeutycznego w celu ustalenia częstotliwości kontrolowania poziomu cukru, oznaczania ketonów w moczu, leków, jakie należy przyjmować w przypadku przeziębienia, grypy czy infekcji wirusowych.

Checklista na czas pandemii
Co diabetyk powinien mieć obok siebie:
● numery telefonów do lekarzy i zespołu terapeutycznego, apteki oraz ubezpieczyciela
● listę leków, które stosuję i ich dawki (w tym witamin i suplementów)
● zestaw produktów zawierających cukry proste, takich jak słodzone napoje gazowane, miód, dżem, galaretki lub landrynki na wypadek hipoglikemii i dużego osłabienia spowodowanego chorobą, które utrudnia normalne przyjmowanie pokarmów
● przygotowany zapas insuliny na tydzień do przodu na wypadek choroby lub niemożności wykupienia kolejnej recepty
● dodatkowe środki, jak płyn dezynfekujący na bazie alkoholu i mydło do odkażania/mycia rąk
● glukagon i testy paskowe do badania stężenia ciał ketonowych w moczu, jeżeli jesteś leczony insuliną
● odpowiedni zapas artykułów gospodarstwa domowego i produktów żywnościowych na wypadek konieczności pozostania w domu przez dłuższy czas

Postępowanie w trakcie choroby
Osoby, u których potwierdzone zostanie zakażenie koronawirusem, podlegają kwarantannie w warunkach szpitalnych lub domowych. Jeśli chodzi o objawy, to trudno jest je odróżnić od klasycznych symptomów infekcji wirusowych. Należą do nich najczęściej: gorączka (u 99%), osłabienie i zmęcznie (u 70%), suchy kaszel (u 59%), anoreksja (u 40%), ból mięśni (u 35%), duszność (u 31%). Z mniej specyficznych objawów we Włoszech zaobserwowano u pacjentów utratę smaku lub/i zapachu.
Co robić, gdy dojdzie do zakażenia? Polskie Towarzystwo Diabetologiczne opublikowało wskazówki dla osób, u których doszło do zachorowania. Zaleca m.in. picie dużej ilości płynów. W przypadku spadku cukru poniżej 70 mg/dl spożycie 15 g cukrów prostych (np. miód, dżem, sok), a następnie kontrolę glikemii, co 15 min. W przypadku wysokiego poziomu cukru powżej 250 mg/dl zaleca się sprawdzenie ketonów w moczu. Jeśli ich poziom jest średni lub wysoki należy bezzwłocznie skontaktować się z lekarzem. Należy też pamiętać, że paracetamol może wpływać na wartości glikemii mierzone przez niektóre urządzenia CGM, dlatego dla pewności należy oznaczyć stężenie glukozy we krwi glukometrem.

3d render of bacteria or virus cell

Badanie na obecność koronawirusa
Jedynym wiarygodnym sposobem na wykluczenie obecności koronawirusa w organizmie jest wykonanie testu genetycznego lub pomocniczo testu immunologicznego. Badanie laboratoryjne metodą NAAT wykonuje się u osób, któe miały kontakt z osobą zarażoną lub mają objawy zakażenia. Do badania pobiera się próbkę plwocinylub wymaz nosowo-gardłowy. Obecność SARS-CoV-2 można wykryć w próbce krwi, kału lub moczu. Test immunologiczny z kolei pozwala zbadać obecność przeciwciał właściwych do walki z wirusem, w tym celu pobiera się próbkę krwi. Z informacji Katarzyny Dzierżanowskiej–Fangrat, konsultantki krajowej w dziedzinie mikrobiologii lekarskiej wynika, że trwają prace nad testem serologicznym, który będzie wykrywał przeciwciała IgM/IgG dla koronawirusa SARS-CoV-2.

Czym jest koronawirus?
To rodzaj wirusów RNA należących do podrodziny Coronavirinae z rodziny Coronaviridae. U ludzi mogą powodować infekcje układu oddechowego, których przebieg w większości jest łagodny, a rzadziej skutkują one śmiercią. Obecnie niedostępne są szczepionki, które mogłyby zapobiegać zarażeniu koronawirusami lub je leczyć. Koronawirusy są trudne w hodowli in vitro – niektóre szczepy rosną tylko na hodowlach ludzkich komórek tchawicy.

Dlaczego koronawirus jest tak groźny?
Przede wszystkim, jak w przypadku wielu chorób wirusowych, łatwo jest się nim zarazić, więc rozprzestrzenia się bardzo szybko. Po drugie, aktualnie nie ma w pełni skutecznego modelu leczenia ani leku, który szybko mógłby patogen zneutralizować lub zniszczyć. U osób ze słabą odpowiedzią immunologiczną prowadzi do nieodwracalnych zmian w płucach i innych tkankach. Zewsząd docierają do nas informacje o brakach w sprzęcie medycznym, w tym najważniejszego – respiratorów, które pomagają w oddychaniu w fazie agresywnej choroby. Ponadto nie ustalono jeszcze co tak naprawdę prowadzi do śmierci u osób młodych i zdrowych zarażonych koronawirusem. Chociaż odsetek przypadków śmiertelnych na ten moment wynosi 2,43% to skala zachorowań jest tak duża, że liczba zgonów wzbudza lęk.

3d render of bacteria or virus cell

Czy można się ochronić przed koronawirusem?
Nie ma jednej skutecznej strategii, którą można by przyjąć za w 100% skuteczną prewencję zakażenia koronawirusem. Zaleca się jednak autokwarantannę lub ograniczenie do minimum kontaktów z osobami, które mogą być nosicielami SARS-CoV-2. Z medycznego punktu widzenia i zgodnie z tym, co zalecają nam lekarze, należy zadbać o swoją odporność poprzez odpowiednią ilość snu, zdrowe odżywianie oraz nawadnianie, przyjmowanie witaminy D oraz unikanie sytuacji stresu i przemęczenia organizmu, które może osłabić odporność. Ponadto warto zadbać o higienę poprzez częste mycie rąk (przez minimum 30 sekund w ciepłej wodzie). Nie ma jednoznacznych dowodów naukowych oraz wskazań lekarzy co do stosowania zwiększonych dawek witaminy C czy cynku.

Jak się nie zarazić?
● zakupy opakowane w plastik czy papier zostaw w samochodzie lub poddaj dezynfekcji zanim wniesiesz do domu
● kurtkę, płaszcz zostaw na zewnątrz np. na balkonie
● dezynfekuj przedmioty, których często dotykasz: telefon, okulary
● rękawiczki i maseczkę, jeśli nosisz, zdejmij z zachowaniem pełnej ostrożności. Następnie zdezynfekuj, możesz ją umieścić w słoiku i odciąć tlen szczelnie go zakręcając
● ubrania pierz w temp. 60°C

Czy koronawirus to zupełnie nowy patogen?
Odpowiedź może Was zaskoczyć, ale nie. Pierwsze wzmianki o koronawirusach pochodzą z lat 60. XX wieku. Te, które do tej pory występowały u ludzi, były odpowiedzialne właśnie za choroby układu oddechowego. Do tej pory poznano sześć odmian koronawirusów występujących u ludzi: odpowiedzialne za przeziębienia 229E, OC43, NL63, HKU1 oraz odpowiedzialne za ostrą niewydolność oddechową wysoce zakaźne wirusy SARS i MERS. Koronawirus, który jest odpowiedzialny za aktualną pandemię został odkryty w grudniu 2019 r. Naukowcy wciąż pracują nad opracowaniem szczepionki, która uodporniłaby nasze organizmy na koronawirusy. Dlaczego nie zaczęto nad tym pracować przed pandemią SARS i MERS? Wcześniejsze zbadane koronawirusy nie powodowały tak silnych i śmiertelnych infekcji. Obecnie szacuje się, że dopiero w styczniu 2021 r. będzie dostępna skuteczna szczepionka.

Karolina Klewaniec,
autorka bloga
http://Cukromania.pl i książki „Cukrzyca typu 1. Rodzinny poradnik cukrzycowy”

You may also like...

0 thoughts on “Z cukrzycą w czasach zarazy”

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *