Witamina A i jej rola w cukrzycy

Witamina A jako niezbędny mikroelement jest potrzebna w wielu procesach fizjologicznych. Związek pomiędzy tym składnikiem odżywczym i metabolizmem glukozy został udokumentowany w licznych badaniach.

Już w latach 20. ubiegłego wieku stwierdzono, że witamina A i β-karoten mają właściwości „przeciwinfekcyjne”. Obecnie witamina A i jej pochodne są uznawane za kluczowe czynniki w regulacji układu odpornościowego.

Cukrzyca typu 1 i insulinooporność

Działanie witaminy A w celu kontrolowania odpowiedzi immunologicznej doprowadziło do sformułowania hipotezy o potencjalnej roli witaminy A w cukrzycy typu 1 jako choroby autoimmunologicznej. Witamina A jest niezbędna do utrzymania trzustkowej masy komórek β i α oraz stymulowanego glukozą wydzielania insuliny. Wiele badań wskazuje na rolę witaminy A w patogenezie cukrzycy typu 1 poprzez jej wpływ na regulację masy komórek β. Ponadto witamina A i jej metabolity modulują insulinooporność.
Metabolity witaminy A odgrywają ważną rolę w utrzymaniu właściwego metabolizmu glukozy, dlatego niezbędne jest zapewnienie ich prawidłowego poziomu w organizmie. Znajomość wpływu tych metabolitów na prawidłowe funkcjonowanie organizmu doprowadziły do prób zastosowania tej witaminy w profilaktyce i leczeniu cukrzycy.

Czytaj też: Witamina B. Bardzo ważna w cukrzycy!

Cukrzyca ciążowa

Badania nad wpływem cukrzycy ciążowej na niedobór witaminy A w okresie laktacji wykazały, że w grupie chorych na cukrzycę niedobór taki występował u prawie 17% badanych, podczas gdy w grupie kontrolnej tylko u 4%. Wskazuje to, że osoby z cukrzycą są bardziej zagrożone niedoborem witaminy A. Wykazano również, że suplementacja witaminą A w czasie ciąży może zmniejszyć ryzyko cukrzycy typu 2 u potomstwa w późniejszym okresie życia.

Czytaj również: Witamina D. Dla zdrowia

Źródła witaminy A

  • tran
  • masło
  • żółtko jaj
  • marchewka
  • owoce cytrusowe
  • zielone warzywa

Eksperymentalne badania

Prowadzone są badania nad syntezą leków zawierających witaminę A w celu obniżenia poziomu hiperglikemii przez zwiększenie aktywności komórek β. Są to na razie badania eksperymentalne prowadzone na zwierzętach. Utrzymanie prawidłowego poziomu witaminy A jest ważne szczególnie u osób z przewlekłymi chorobami, które obejmują zaburzenia metabolizmu węglowodanów i lipidów. Nadal trwają badania nad powiązaniem niedoborów metabolitów witaminy A z powikłaniami cukrzycy, takimi jak: retinopatia, choroba sercowo-naczyniowa, nefropatia czy niealkoholowe stłuszczenie wątroby.
Witamina A jest niezbędnym mikroelementem żywieniowym w regulacji funkcji immunologicznych. Pacjenci z cukrzycą są narażeni na niedobór witaminy A i karotenoidów. Badania kliniczne wykazały, że wysoki poziom β-karotenu w osoczu wiąże się z niższym ryzykiem wystąpienia cukrzycy. Rozważana jest więc możliwość zastosowania witaminy A jako elementu w prewencji cukrzycy typu 1. Uważa się takżę, że wyższe poziomy β-karotenu w surowicy, związane z większym spożyciem zielonych i żółtych warzyw, mają korzystny wpływ na insulinooporność. Pamiętać jednak należy, że nadmierne spożycie witaminy A może być toksyczne z uwagi na jej gromadzenie się w wątrobie.

Prof. dr hab. med. Ewa Otto-Buczkowska
Specjalistyczne Centrum Medyczne Śląskiej Fundacji Dzieci i Młodzieży z Cukrzycą. w Gliwicach

Tags

You may also like...

0 thoughts on “Witamina A i jej rola w cukrzycy”

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *